Caraat

Gisteren woedde er noodweer boven Nederland. De hele middag gonsde het op Twitter al van de berichten over noodweer dat op komst was. Het beloofde spannend te worden. Halverwege de middag was ik thuis, in afwachting van de dingen die komen zouden.

Omdat ik op de 7e etage woon heb ik een mooi uitzicht over de stad en de wolkenluchten. Regelmatig stak in m’n hoofd uit het raam om naar de aankomende grijze lucht en jagende wolken te kijken. En op een gegeven moment barstte het los. Je kon het aan zien, maar vooral ook voelen komen. Tijd om alle ramen te sluiten en op het balkon te gaan staan. Op het balkon kijk ik uit over de Kennedylaan, een brede weg waar de wind vrij spel had. De regen striemde over de weg en de bomen bogen ver door. Het was mooi om de natuurkrachten te ervaren totdat …

Opeens werd ik 20 jaar terug in de tijd geworpen… Naar 25 januari 1990.
Ik woonde in Den Haag, en werkte in Rijswijk als applicatiespecialist bij Agfa. Een mooi woord voor softwarespecialist van de eerste grafische computerapparatuur. Mijn collega (en goede vriend) Marcel en ik waren als laatsten aan het werk in de showroom. Ik vermoed dat we met een ingewikkeld softwareprobleem bezig waren; we konden goed samenwerken op dat terrein. Op een gegeven moment kwam er iemand van de verkoopafdeling langs om te vragen waarom we nog niet naar huis waren… het zou toch hevig noodweer worden. Dat was volledig aan onze aandacht ontsnapt, gefocust als we waren op ons werk. Twitter en andere moderne communicatievormen hadden we natuurlijk nog niet, dus het nieuws van de buitenwereld drong zich nog niet zo hevig aan ons op.

Na aangehoord te hebben hoe ernstig de situatie zou worden besloten we om ons werk te stoppen en naar huis te gaan. Ik woonde in de buurt, maar Marcel moest nog naar Rozenburg rijden. We sloten onze computers af, ruimden de handboeken op en praatten nog even voordat we afscheid namen: “tot morgen” zeiden we tegen elkaar…

Op weg naar huis stopte ik nog bij een Albert Heijn om wat boodschappen te doen. De wind was inmiddels zo heftig dat, toen ik mijn portier opende de deur uit mijn handen gerukt werd en volledig omsloeg tegen mijn voorspatbord aan. Balen… Mijn redelijk nieuwe lease-auto zwaar beschadigd… De eerste deuk/kras doet altijd pijn, zelfs bij een lease-auto.

De volgende ochtend was de storm geluwd en was ik al vroeg op het werk. Mijn baas was er ook al vroeg en gezamenlijk dronken we koffie in zijn kantoor. Ik vertelde waar Marcel en ik ons mee bezig hadden gehouden de middag daarvoor. Op dat moment ging de telefoon. Het was Marcel’s vrouw: “Marcel komt vandaag niet werken, want hij is dood” waren haar letterlijke woorden. Ik zag mijn baas wit worden en besefte onmiddellijk dat er iets ergs aan de hand was. Uit zijn reacties op het gesprek kon ik opmaken wat er gebeurd was: Marcel was de vorige middag op weg naar huis overleden omdat hij een boom op z’n auto had gekregen.

We waren in shock. Het was te onwerkelijk voor woorden. De overige 4 collega’s van het team werden gebeld en kwamen vanuit Arnhem, Amsterdam, Noordwijk en Kijkduin allemaal naar het hoofdkantoor in Rijswijk. De hele dag hebben we vrijwel sprakeloos bij elkaar gezeten, gehuild en elkaar omarmd. Het viel niet te begrijpen. En ik, ik voelde me zó schuldig. Want ik was de laatste die hem levend had gezien en gesproken. Het was niet eerlijk … Zijn vrouw was in verwachting van hun eerste kindje en ZIJ had degene moeten zijn die hem als laatste had moeten kunnen zien en spreken. Dat was háár recht, niet het mijne… Zij had “tot morgen” tegen hem moeten zeggen en hem een kus moeten geven. Het was niet zoals het hoorde te zijn… Niets was meer zoals het hoorde te zijn…

De dagen tot aan de crematie zijn als een roes voorbij gegaan. Ik heb hem nog opgebaard gezien in z’n kist. Ik heb ‘m nog een kus gegeven. Maar ik kon het toen niet opbrengen om er met z’n vrouw over te praten. Het verdriet was te groot en ik wilde haar niet belasten met mijn verhaal, met mijn schuldgevoel over het hem als laatste zien… En toen kwam de dag van de crematie. Met lood in de schoenen schoof ik aan in de rij wachtenden om zijn vrouw te condoleren. En terwijl ik in die rij stond speelde ik ongemerkt met mijn kettinkje met een gouden Ankh. Een symbool dat de “sleutel van het leven” symboliseert. Voor mij een belangrijk teken en een dierbare ketting. En plotseling, terwijl ik in die rij stond, voelde ik Marcel naast me staan en tegen mij zeggen: “het is goed zo, rouw niet meer, het is ok” En het was alsof de zon opeens naar binnen scheen en de ruimte oplichtte. Mijn loodzware gevoel was weg, ik voelde me sterk en de ballast van het schuldgevoel was weg. Op dat moment stond ik voor zijn vrouw. We hebben elkaar omhelsd en zonder erbij na te denken heb ik mijn ketting afgedaan en die aan haar gegeven. Ze nam hem zonder verbazing en zonder woorden aan. Het was goed zo, voor allebei. Bijna gelukkig verliet ik een uur later het crematorium. Er was weer ruimte in m’n hart en in m’n ziel…

De schade aan m’n auto heb ik nooit laten repareren. Wat was zo’n moeizaam open- en dichtgaande autodeur nou in vergelijking met wat Marcel was overkomen… En het heeft me nog lang doen herinneren aan hoe kort het leven kan zijn. Maar vooral aan hoe belangrijk het is dat je altijd op een goede manier afscheid neemt. Het kan de laatste keer zijn… Niet al te lang geleden hoorde ik de woorden: “never say a word that can’t count as a last one” En dat vind ik iets om naar te streven…